Vì Sao Người Thái Lan Rất Tôn Kính Hoàng Gia? Những Điều Khách Việt Tuyệt Đối Tránh
- Vì sao người Thái lại tôn kính hoàng gia đến vậy?
- Luật khi quân (lèse-majesté) ở Thái Lan là gì?
- Khách du lịch nước ngoài có bị áp dụng luật khi quân không?
- Khách Việt cần tuyệt đối tránh những gì khi ở Thái?
- Vào Cung điện Hoàng gia và nơi liên quan hoàng gia cần lưu ý gì?
- Có cần lo lắng quá khi đi tour Thái không?
- Câu hỏi thường gặp
[Ảnh: Cung điện Hoàng gia Bangkok lộng lẫy với những mái vàng đặc trưng]
Vì sao người Thái lại tôn kính hoàng gia đến vậy?
Sự tôn kính của người Thái dành cho hoàng gia bắt nguồn từ cả lịch sử, tôn giáo lẫn tình cảm cá nhân với nhà vua. Vương triều Chakri hiện nay được lập từ năm 1782, gắn liền với việc chọn Bangkok làm kinh đô, nên hoàng gia được xem là sợi chỉ xuyên suốt lịch sử Thái Lan.
Yếu tố quan trọng nhất là hình ảnh cố Quốc vương Bhumibol Adulyadej, tức Rama IX, người trị vì khoảng 70 năm từ năm 1946 đến năm 2016 và là vị vua tại vị lâu nhất trong lịch sử Thái Lan. Ông được người dân yêu kính sâu sắc nhờ các dự án phát triển nông thôn và vai trò gắn kết đất nước, nên hình ảnh của ông xuất hiện trang trọng ở khắp nơi. Hiện nay Quốc vương đương nhiệm là Maha Vajiralongkorn, tức Rama X, kế vị từ năm 2016.
Về mặt tín ngưỡng, văn hóa Thái chịu ảnh hưởng Phật giáo và quan niệm nhà vua là người hộ trì đạo Phật, nên vị trí của hoàng gia mang màu sắc thiêng liêng chứ không thuần túy là chức danh chính trị. Hiểu được nền tảng này, khách Việt sẽ thấy việc giữ thái độ tôn trọng là điều rất tự nhiên trong suốt hành trình Du lịch Thái Lan từ Hà Nội.
Bạn có thể đọc thêm: Vì Sao Phật Giáo Ảnh Hưởng Sâu Đến Đời Sống Người Thái? để hiểu rõ hơn vì sao yếu tố tâm linh lại đan xen chặt chẽ với hình ảnh hoàng gia.
[Ảnh: Chân dung cố Quốc vương Bhumibol được người dân trưng bày trang trọng trên đường phố]
Luật khi quân (lèse-majesté) ở Thái Lan là gì?
Luật khi quân là quy định bảo vệ hoàng gia, được ghi tại Điều 112 Bộ luật Hình sự Thái Lan. Theo điều luật này, hành vi phỉ báng, lăng mạ hoặc đe dọa Nhà vua, Hoàng hậu, Người kế vị hoặc Nhiếp chính sẽ bị phạt tù từ 3 đến 15 năm cho mỗi lần vi phạm. Đây là một trong những luật bảo vệ hoàng gia nghiêm khắc nhất thế giới.
Điều khách cần nắm là điều luật này tồn tại từ lâu trong hệ thống pháp luật Thái và vẫn đang được áp dụng. Mức án tính theo từng lần vi phạm, nên trong một số vụ việc các bản án cộng dồn có thể lên tới nhiều chục năm. Ngoài ra, các hành vi trên môi trường mạng còn có thể liên quan đến Luật Tội phạm Máy tính, nên việc đăng tải hay chia sẻ nội dung nhạy cảm về hoàng gia cũng nằm trong phạm vi điều chỉnh.
Điểm mấu chốt với khách du lịch không phải là ghi nhớ chi tiết pháp lý, mà là hiểu rằng môi trường ở Thái rất khác Việt Nam khi nói về hoàng gia. Cách an toàn nhất là không đưa ra bất kỳ ý kiến, nhận xét hay câu đùa nào về chủ đề này khi đang ở Thái Lan, dù là nói chuyện hay trên điện thoại.
Khách du lịch nước ngoài có bị áp dụng luật khi quân không?
Có, luật khi quân áp dụng cho tất cả mọi người trên lãnh thổ Thái Lan, bao gồm cả người nước ngoài. Trên thực tế đã có du khách nước ngoài bị bắt và xử lý theo Điều 112, nên đây không phải quy định chỉ dành cho công dân Thái.
Điều này nghe có vẻ đáng lo, nhưng cần nhìn đúng bản chất để yên tâm. Luật nhắm vào các hành vi phỉ báng, lăng mạ hoặc đe dọa, tức là những hành động cố ý và nghiêm trọng, chứ không phải nhắm vào khách tham quan cư xử bình thường và tôn trọng. Hàng triệu lượt khách quốc tế tới Bangkok, Pattaya, Phuket mỗi năm và tuyệt đại đa số không gặp bất kỳ vấn đề gì, đơn giản vì họ không động chạm đến chủ đề nhạy cảm này.
Theo kinh nghiệm nhiều đoàn khách Hà Nội mà chúng tôi đã dẫn, chỉ cần được nhắc trước một câu là cả đoàn, kể cả các bác lớn tuổi, đều giữ ý rất tốt. Mạng xã hội là điểm dễ sơ suất nhất, vì thói quen chụp ảnh rồi viết caption tùy hứng, nên tốt nhất tránh mọi bình luận liên quan hoàng gia khi đăng bài trong lúc đi du lịch.
Bạn có thể đọc thêm: Những Điều Cấm Kỵ Và Nhạy Cảm Ở Thái Lan: Khách Việt Phải Biết Trước Khi Đi Để Tránh Rắc Rối để nắm trọn bộ các điều nên tránh ngoài chủ đề hoàng gia.
Khách Việt cần tuyệt đối tránh những gì khi ở Thái?
Có một số điều khách Việt nên tuyệt đối tránh để vừa đúng luật, vừa thể hiện sự lịch sự. Đây là phần quan trọng nhất cần ghi nhớ trước chuyến đi:
- Không chê bai, lăng mạ, đùa cợt hay bình luận tiêu cực về Nhà vua và các thành viên hoàng gia, dù khi trò chuyện hay khi đăng lên mạng xã hội.
- Không giẫm lên tiền baht rơi xuống đất. Tiền giấy và tiền xu Thái đều in hình Nhà vua, nên cố ý giẫm lên tiền để giữ lại bị xem là bất kính.
- Không có hành vi bất kính với chân dung hoàng gia, vốn được treo ở rất nhiều nơi như sân bay, đường phố, công sở, khách sạn. Không trèo lên, không tạo dáng phản cảm, không vẽ bậy.
- Đứng nghiêm khi quốc ca hoặc bài ca hoàng gia vang lên. Trong rạp chiếu phim ở Thái, bài ca hoàng gia thường được phát trước khi phim bắt đầu và khán giả sẽ đứng dậy.
- Giữ thái độ trang nghiêm tại các công trình liên quan hoàng gia, không nói lớn tiếng, không đùa giỡn quá đà.
Những điều trên nghe nhiều nhưng thực hiện rất dễ, vì phần lớn đều trùng với phép lịch sự thông thường. Chỉ cần ghi nhớ hai điểm dễ quên nhất với khách Việt là chuyện tiền baht in hình Nhà vua và chuyện bình luận trên mạng xã hội.
[Ảnh: Tờ tiền baht Thái Lan có in hình Quốc vương]
Vào Cung điện Hoàng gia và nơi liên quan hoàng gia cần lưu ý gì?
Khi vào Cung điện Hoàng gia và các nơi liên quan hoàng gia, sự tôn kính được nâng lên mức cao nhất, kèm quy tắc trang phục và ứng xử chặt chẽ. Cung điện Hoàng gia ở Bangkok, cùng chùa Phật Ngọc Wat Phra Kaew nằm trong khuôn viên, là điểm gần như đoàn khách Hà Nội nào cũng ghé, nên rất đáng lưu tâm.
Về trang phục, khách cần ăn mặc lịch sự, che kín vai và đầu gối, không mặc quần áo hở hang, rách hay quá ngắn. Nhiều khu vực kiểm tra trang phục khá nghiêm, nên các chị em nên mang theo khăn hoặc áo khoác mỏng để chủ động. Về ứng xử, khách giữ thái độ trang nghiêm, không nói lớn, không cười đùa ầm ĩ và làm theo hướng dẫn của nhân viên tại khu vực.
Vì Wat Phra Kaew là một ngôi chùa thiêng, các quy tắc khi vào chùa cũng được áp dụng: bỏ giày khi vào điện thờ, không chỉ chân về phía tượng Phật, không trèo lên tượng để chụp ảnh, và phụ nữ không chạm vào nhà sư. Đây cũng là lúc khách có thể chắp tay vái thể hiện sự tôn trọng theo cách của người Thái.
Bạn có thể đọc thêm: Văn Hóa Vào Chùa Ở Thái Lan: Quy Tắc Ăn Mặc, Ứng Xử Và Những Điều Cấm Kỵ Khách Việt Hay Vi Phạm để chuẩn bị kỹ trang phục và cách ứng xử trước khi vào điện thờ.
[Ảnh: Du khách ăn mặc kín đáo, lịch sự khi tham quan trong khuôn viên Cung điện Hoàng gia]
Có cần lo lắng quá khi đi tour Thái không?
Không cần lo lắng quá, vì chỉ cần biết trước vài nguyên tắc cơ bản là chuyến đi diễn ra suôn sẻ. Với rất nhiều khách Hà Nội, Thái Lan là chuyến xuất ngoại đầu tiên, nên tâm lý dè dặt là điều dễ hiểu, nhưng thực tế đây là điểm đến rất thân thiện và quen thuộc với người Việt.
Lợi thế cho nhóm gia đình nhiều thế hệ là chặng bay ngắn và thuận tiện. Bay thẳng từ sân bay Nội Bài sang Bangkok chỉ khoảng 1 tiếng 50 phút đến 2 tiếng 5 phút, lại cùng múi giờ với Việt Nam nên không lệch giờ, không mệt, rất hợp người già và trẻ nhỏ. Công dân Việt Nam hiện được miễn visa du lịch Thái Lan khi nhập cảnh bằng đường hàng không, hộ chiếu cần còn hạn ít nhất 6 tháng và nên chuẩn bị vé khứ hồi. Vui lòng kiểm tra quy định lưu trú và thủ tục nhập cảnh mới nhất tại nguồn chính thức của cơ quan chức năng Thái Lan hoặc liên hệ dulichthailand.vn để được hỗ trợ.
Khi đi theo đoàn có hướng dẫn viên tiếng Việt, bạn càng yên tâm hơn vì hướng dẫn viên sẽ nhắc trước các lưu ý về hoàng gia, chùa chiền và cách ứng xử ngay tại điểm tham quan, nhất là trước khi vào Cung điện Hoàng gia. Đây là lý do nhiều gia đình ở Hà Nội chuộng đi đoàn hơn tự túc. Nếu bạn đang chuẩn bị cho chuyến đi, có thể tham khảo các chương trình Tour Thái Lan từ Hà Nội để được tư vấn kỹ phần văn hóa và ứng xử.
[Ảnh: Người dân Thái mặc áo vàng trong một dịp lễ liên quan hoàng gia]
Câu hỏi thường gặp
1. Quốc ca ở nơi công cộng được phát vào lúc nào và có cần đứng nghiêm không? Ở Thái Lan, quốc ca thường được phát vào lúc 08:00 và 18:00 hằng ngày tại nhiều không gian công cộng như công viên, nhà ga. Khi đó người dân dừng lại và đứng nghiêm, nên du khách cũng nên dừng và đứng tôn trọng theo. Trong rạp chiếu phim, bài ca hoàng gia được phát trước khi phim chiếu.
2. Lỡ vô tình giẫm phải tờ tiền baht rơi xuống đất thì có bị phạt không? Việc vô tình chạm vào tiền không phải là phạm tội, nên bạn không cần hoảng. Tuy nhiên do tiền baht in hình Nhà vua, hành vi cố ý giẫm lên tiền để giữ lại bị coi là bất kính, vì vậy nên tránh dùng chân để chặn tiền rơi và nên nhặt tiền bằng tay.
3. Trong đoàn có người lớn tuổi hoặc trẻ nhỏ lỡ nói đùa thì xử lý thế nào? Cách tốt nhất là nhắc cả đoàn trước khi đi rằng không bàn luận hay đùa về hoàng gia ở nơi công cộng. Luật nhắm vào hành vi cố ý và nghiêm trọng, nhưng để an toàn tuyệt đối thì nên tránh hoàn toàn chủ đề này. Hướng dẫn viên tiếng Việt sẽ hỗ trợ nhắc nhở trong suốt hành trình.
4. Có những ngày nào trong năm liên quan đến hoàng gia mà khách nên biết? Một số mốc quan trọng gồm ngày 28 tháng 7 là sinh nhật Quốc vương Rama X, ngày 5 tháng 12 là sinh nhật cố Quốc vương Bhumibol và cũng là Ngày Quốc khánh, ngày 13 tháng 10 là ngày tưởng niệm cố Quốc vương. Vào những dịp này thường có nghi lễ và nhiều người mặc trang phục trang trọng.
5. Vì sao nhiều người Thái mặc áo màu vàng và khách có cần mặc theo không? Màu vàng gắn với hoàng gia, do cố Quốc vương Bhumibol sinh vào thứ Hai, ngày có màu biểu trưng là vàng, nên vào các dịp liên quan hoàng gia nhiều người Thái mặc áo vàng để bày tỏ sự tôn kính. Khách du lịch không bắt buộc mặc theo, nhưng biết điều này sẽ hiểu hơn không khí tại Thái.
[Ảnh: Chùa Phật Ngọc Wat Phra Kaew trong khuôn viên Cung điện Hoàng gia Bangkok]
Bài viết được biên soạn bởi đội ngũ chuyên gia của Du Lịch Thái Lan, đơn vị chuyên tổ chức tour Thái Lan từ Hà Nội với 15 năm kinh nghiệm làm du lịch tại Hà Nội. Thông tin được cập nhật tháng 6/2026. Nếu bạn cần tư vấn lịch trình hoặc giá tour mới nhất, liên hệ trực tiếp tại DulichThailand.vn.